Niet al het jeugdtrauma is zichtbaar.
Als we het over jeugdtrauma hebben, denken veel mensen meteen aan mishandeling of ernstig geweld.

Maar een groot deel van trauma is veel minder zichtbaar.

In een interview in NRC legt psychiater Christiaan Vinkers uit dat jeugdtrauma vaak juist gaat over emotionele verwaarlozing. Bijvoorbeeld opgroeien met het gevoel dat je er alleen voor staat, je verhaal nergens kwijt kunnen of vooral gewaardeerd worden wanneer je iets presteert.

Van buiten lijkt er dan misschien weinig aan de hand, maar van binnen leer je vaak iets heel anders. En dat kan later in je leven nog steeds doorwerken.

Wat is emotionele verwaarlozing?

Emotionele verwaarlozing betekent dat een kind te weinig emotionele steun, aandacht of erkenning krijgt.

Dat kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer:

• er weinig ruimte is om gevoelens te uiten
• emoties niet serieus worden genomen
• een kind vooral waardering krijgt wanneer het presteert
• er weinig veiligheid is om kwetsbaar te zijn
  

Dat betekent zeker niet altijd dat ouders slechte bedoelingen hebben. Vaak speelt er van alles mee: stress, eigen patronen of simpelweg dat iemand zelf nooit heeft geleerd hoe je met emoties omgaat.

Toch kan het voor een kind voelen alsof het er in emotioneel opzicht alleen voor staat.

Hoe je je als kind aanpast

Kinderen zijn ongelooflijk goed in aanpassen aan hun omgeving. Hun voelsprieten staan haarfijn afgesteld.

Wanneer er weinig ruimte is voor emoties of wanneer de situatie onvoorspelbaar voelt, ontwikkelen kinderen manieren om daarmee om te gaan. Ze worden bijvoorbeeld:

• sterk en zelfstandig
• goed in hun emoties wegdrukken
• verantwoordelijk voor anderen
• gericht op presteren
  

Dat zijn eigenlijk hele logische aanpassingen. Op dat moment helpen ze je om met de situatie om te gaan. Alleen kunnen diezelfde patronen later in je leven soms ook in de weg gaan zitten. Omdat je bijvoorbeeld merkt dat het je niet meer dient.

Hoe merk je als volwassene dat dit nog invloed heeft?

Veel mensen merken pas later in hun leven dat bepaalde patronen steeds terugkomen.

Bijvoorbeeld vragen zoals:

• Waarom kan ik mijn eigen emoties zo moeilijk herkennen?
• Waarom vind ik het zo lastig om grenzen te stellen?
• Waarom voel ik me verantwoordelijk voor hoe anderen zich voelen?
• Waarom vertrouw ik mensen niet makkelijk?
• Waarom voelt het alsof ik pas iets waard ben als ik presteer?
  

Als je bent opgegroeid met weinig ruimte voor emoties of met het gevoel dat je er alleen voor stond, kunnen dit logische patronen zijn die je hebt ontwikkeld. Niet omdat er iets mis is met je. Maar omdat je ooit hebt geleerd dat dit de manier was om met je omgeving om te gaan.

Waarom emotionele verwaarlozing vaak onzichtbaar blijft

Juist omdat emotionele verwaarlozing zo subtiel is, blijft het vaak onbesproken.

Veel mensen zeggen bijvoorbeeld:

• Mijn jeugd was eigenlijk best normaal.
• Er was niks ergs.
• Anderen hadden het veel moeilijker.
  

En dat kan allemaal waar zijn. Tegelijkertijd kunnen bepaalde ervaringen alsnog invloed hebben op hoe je met jezelf, je emoties en relaties omgaat.
Omdat er geen duidelijke gebeurtenis is, herkennen veel mensen pas later dat hun jeugd een rol speelt in patronen waar ze nu tegenaan lopen.

Kan coaching helpen bij de gevolgen van emotionele verwaarlozing?

Wanneer ervaringen uit je jeugd nog invloed hebben op hoe je met jezelf of anderen omgaat, kan coaching helpen om daar meer inzicht in te krijgen.

In coaching onderzoeken we bijvoorbeeld:

• hoe je beter kunt herkennen wat je voelt
• welke overtuigingen je over jezelf hebt ontwikkeld
• hoe je grenzen kunt voelen en aangeven
• welke patronen je in relaties tegenkomt
  

Niet om het verleden eindeloos te analyseren, maar om meer ruimte te creëren in het heden. Veel mensen merken dat het al veel verschil maakt wanneer er ruimte is om hun verhaal te vertellen en serieus genomen te worden.

Waarom ik dit werk doe

In mijn werk als coach kom ik regelmatig mensen tegen die op het eerste gezicht ‘gewoon goed functioneren’. Ze hebben werk, relaties en doen hun best om het goed te doen.

Maar ondertussen lopen ze vast op dezelfde vragen:

• Waarom voel ik me zo verantwoordelijk voor anderen?
• Waarom vind ik het zo moeilijk om mijn grenzen aan te geven?
• Waarom voel ik me soms leeg of alleen, terwijl er mensen om me heen zijn?
  

Vaak blijken oude patronen uit de jeugd daar een rol in te spelen.
Dat is precies waarom ik dit werk doe: om samen te onderzoeken waar die patronen vandaan komen en hoe je er op een andere manier mee om kunt gaan.

Herken je jezelf hierin?

Merk je dat oude patronen of ervaringen uit je jeugd nog invloed hebben op hoe je met jezelf of anderen omgaat?

Dan kan het helpend zijn om daar eens samen naar te kijken.

Je bent welkom voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek waarin we verkennen wat er speelt en wat coaching voor je zou kunnen betekenen.